Paşeroja zimanê kurdî li sûrîyê

SELAH BEYRO

Bê goman ziman nasnama gelane li cîhanê ye lew ra ronak bîrê frensî (bîgon) di bêje:
Heger ti bi xwazê miletekî bin dest bike pêdivîye tu nehêle vêrî  zimanê xwe bibe .

çimkû keletor û çand û pêşve çûna hevçerx û şaristanî girêdayîye bi pêşve çûna ziman ve, Lew re rijêmên kurdistan hevbeş kirin mîna rijêma erbî û tirkî û  farsî yên  regezperest berdewamin li ser qedexekirina zimanê kurdî, bitenê hin rijêm rê didine nivîsandin û bexşanên kurdî lê bi tîpên komara wê rijêmê ,ji ber giringiya ziman di jiyana miletan de, û çareserîya pirsgirêkên siyasî û netewî de.

Rijêmê  roleke perwerde kirinê giring di nav rêzên şagirtan de li herçar qûnaxê xwendinê li vî parçê kurdistana sûrîyê bi kar anîye.
rijêm zanê ku miletê kurd miletekî resen û kevnare ji ezel ve li ser xaka xwe dijî  û Zimanê kurdî zimanê yeke mîne piştî zimanê erebî yê frmî li komara sûrîyê, pitir ji /3/ê.milyon û/25/hezar kurd bi zimanê kurdî zikmakî di beyvin lê cihê daxêye
di vî çerxî tiknolocîya û ragihandina enternêt de ku desthilata sûrîyê heya nuha ziman kurdî qedexe kirîye, û ev hijmara mezin ji hevwelatîyên xwe dûr kirine ji  zimanê zikmakî yê resen, ev karekî hovaneye ku rijêmên kurdistan dagikirin dijî gelê kurd bi kar tînin,bi taybet rijêma sûrîyê û bo nemûne:berî  salekê /3/ê.  mamostayê fêrbûna zimanê kurdî ji bal polîsê bajarê helebê ve hatine girtin û sizadan ev ji hêlekê ve, ji hêla din ve hinek ji miletê me hevkarin bi rijêmê re bi qedexe kirina ziman, lê bi şêweyekî din di hindirê mala xwe de ku bi zimanê erebî û biyanî taxivin û nahêlin zarokên wan jî hînî zimanê bav û kalên xwe bibin, û nayênine hizir û bîra xwe dema Dr.Nûredîn zaza di zindana xwede gotibû: emê zindanê kine dibistana zimanê kurdî ,lê mixabin ew kes dibêjin: tiştekî normal û mûdêrine ,çêdibê ku ew nizanibin kuştina hestê netewîye li ba zarok û nifşê nuh..?? banga min ji gelê me re ku zarokên xwe perwerde bikin li ser rêbaza pêşewên me anîne ziman û mefa ji  xulên fêrbûna zimanê zikmakî bikin yên têne sazkirin û li darxistin ji bal hinek rêxstinên kurdî û kesên sivîl ve, yên xem xwerê peyva krdî.
di gomanê min de  yek milet weke miletê kurd tûşî tind û tûjîyî û kuştaran ne bûwî
ye,ne cengîz xan û ne holako û ne siltanê osmanîyan û ne sefewîyan karîbûn vî miletî dûrkin ji ziman û çanda wî.

Li dawîyê ez hêêêdîka di kuhê keysebaz û regezperistan de di bêjim: mana zimanê kurdî kirêdayîyê bi mana çiyayê kurdistanê ve, ji ergê her welat parêz û kurd perwerekî ye vî  zimanê kevnar û resen bi parêzê.

 

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Mizgîn Kenaan

Gelek caran di xebatên akademîk de yên ku li ser berhemên wêjeya klasîk tên amadekirin, navê Aleksandre Jaba derbas dibe. Bêguman kesên têkiliya wan bi wêjeya klasîk re heye, vî kesî baş nas dikin û zanin ku wî roleke giring di parastina ziman, çand, wêje û folklora Kurdî…

Mislim Şêx Hesen

 

Di dawiyên salên pênceyî yên sedsala bîstan de, yekem partiya siyasî ya Kurdî li Sûriyê hate damezrandin bi navê Partiya Demokrat a Kurd li Sûriyê, di 14ê Hezîranê 1957an de, bi berpirsyariya Nûredîn Zaza, da ku mafên gelê Kurd li Sûriyê biparêze û dabîn bike.

Di wê pêvajoyê…

Di pêngavekî de ber bi yekgirtina helwêsta kurdî li hember astengiyên ewlehî û siyasî, îro Înê 1ê Gulanê 2026, şandek ji Yekîtiya Nivîskarên Kurdistana Sûriyê serdana Nivîsîngeha Partiya Demokrata Kurdistanê li Düsseldorf kir ji bo nîşandana helwêsta xwe li hember êrîşa dronî ya ji aliyê milîsên Îraqî yên alîgirên supaya pasdarên rêjîma Îranê…

Helbest: Nadir Qazî

Tîpguhêzî: Cansoz Dabo

Du caran du dike çend?

Hemûyan bi hev re dinivîsî: Dike çar

Lê min di bîrkariyê de pileyên kêm

Dianîn û dihatime xwarê

Ew jî tenê ji ber ku li gor min wa bû,

Du caran du dike yek, ne…