Rojnameya (Kifah) ya Sûryê.. çêla koçbarkirina Celadet Bedir Xan

Siyamend Brahîm

Rojnemevanî li Sûryê û bi taybetî di destpêkê nîvê bablîsoka bîstan de, ango berî êrîşa hêzên netewa Erebî ya şofonî xurt bibe, û li vî welatî surra bayê azadiyê tune bike, jiyana siyasî û rewşenbîrî gelekî xweş û pêşketîbû, yaneya kurdî li Şamê, Amûdê serbest bûn, û bi taybeta li Şamê bi xêra Celadet, û Osman Sebrî dersên zimanê kurdî didan xortên kurdên Şamê, taxa kurdan pêteke ji xebata rewşenbîrî bû, lê piştî şofoniyên Ereb destên xwe dane ser her tiştî jiyana kurdewariyê rabû, ku Yaneya Kurdistan
Di sala 1981 Li bajarê Şamê min xwedanê kovara (El Kifah)
Mamostê nemir (Emîn Seîd) naskir, û  gava naskir ku ez kurdim ji min re gote: Ez xwedanê rojnameya Kifahim, sal û roj derbasbûn min berê xwe da pirtûkgeha El Esed û ez ketim beşê rojnemevaniya û ez baş li wan kovaran ji sala 1900 heta şêstiyan de geriyam min rojnameya El Kîfah xwend û min hejmarin baş xwendin, û sal 76 sal ji yedîvegera kovara Hawarê derbas dibe, ez vegeriya erşîvê kevin min di pirtûka ku her mamsteyên Lubnanî Mensûr Şilîta, û Yûsif Melek û bi alîkariya xanima nemir Rewşen bedir Xan di sala 1951 piştî koçbarkirina Seydayê me Celadet Bedir Xan çûye dilovaniya yazdanê jorîn, min li ser vê koçkirinê tiştekî bi nirx nivîsandine û dibêjin:
Gava gernasê comerd Celadet Bedir Xan serpiriştiya kolana bîra ava zeviyên xwe di zeviyên mêrgan de li cem yek ji camêrên hevalên xwe dikir, Ji nişkava erd di bin wî de hate xwarê û dîwarê bîrê herifî û canê xwe siparte yazdanê jorîn, û mixabin ku xêra wî , û firehiya zanîna, û wêjeya wî û xebata wî ji bo gelê xwe û pêkanînên armancên wan pêkbîne, ji ber ku ew tu carî di xebata xwe de kêmanê nekir,
Û duhî cenazeyeke mezin jê re  çêbû, ku gir gire û gernas û wêjevan û xwedî ramanên  wê bi alî mizgefta Şêx Muhhidîn El Erebî ku li can wî nimêj kirin, û paşê bi li paytexta Şamê tê de derketin û di gora wî ya dawî de bi ahengeke rêzdar hate veşartin”.
 
Şam –  17 Tîrmeh 1951
——————–
Rojnameya El Kîfah xwedanê wê Emîn Seîd bû, ev di sala 1939 ev rojname Ronahî dît, û di inqîlaba (Bassiyande) rawestî.
 
—————
Siyamendbrahim@gmail.com   

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Mizgîn Kenaan

Gelek caran di xebatên akademîk de yên ku li ser berhemên wêjeya klasîk tên amadekirin, navê Aleksandre Jaba derbas dibe. Bêguman kesên têkiliya wan bi wêjeya klasîk re heye, vî kesî baş nas dikin û zanin ku wî roleke giring di parastina ziman, çand, wêje û folklora Kurdî…

Mislim Şêx Hesen

 

Di dawiyên salên pênceyî yên sedsala bîstan de, yekem partiya siyasî ya Kurdî li Sûriyê hate damezrandin bi navê Partiya Demokrat a Kurd li Sûriyê, di 14ê Hezîranê 1957an de, bi berpirsyariya Nûredîn Zaza, da ku mafên gelê Kurd li Sûriyê biparêze û dabîn bike.

Di wê pêvajoyê…

Di pêngavekî de ber bi yekgirtina helwêsta kurdî li hember astengiyên ewlehî û siyasî, îro Înê 1ê Gulanê 2026, şandek ji Yekîtiya Nivîskarên Kurdistana Sûriyê serdana Nivîsîngeha Partiya Demokrata Kurdistanê li Düsseldorf kir ji bo nîşandana helwêsta xwe li hember êrîşa dronî ya ji aliyê milîsên Îraqî yên alîgirên supaya pasdarên rêjîma Îranê…

Helbest: Nadir Qazî

Tîpguhêzî: Cansoz Dabo

Du caran du dike çend?

Hemûyan bi hev re dinivîsî: Dike çar

Lê min di bîrkariyê de pileyên kêm

Dianîn û dihatime xwarê

Ew jî tenê ji ber ku li gor min wa bû,

Du caran du dike yek, ne…