Yekem Jina ku Kulîlkek bi navê Kurdistanê bi nav kiriye

 

Şîlan Doskî

Di dîroka giyanasiyê de 21 gul û giya bi navê Kurdistan-kurdistanîka (kurdistanica) hatine tomarkirin.  Giyanasa  Îsraîlî ya ku li Rûsyayê ji dayik bûye Naomi Feinbrun-Dothan (z. 17ê Nîsan 1900)  di sala 1933an de, ligel şandeka heft zanyarên Zanîngeha Îbranî ya Orşelîmê ku ji aliyê Wezareta Çandiniyê ya Iraqê ve hatibûn vexwendin, seredana Iraqê kir. Armanca wê ya sereke ew bû ku lêkolînekê li ser daristanên Kurdistanê pêk bîne û lîsteya navên daran amade bike û ji bo daristanan û parastina wan pêşniyaran pêşkêş bike. Xatûn Feinbrun kulîlkek bi navê zanistî yê Bellevalia kurdistanica Feinbrun. (Sinbilgula Kurdistanê) tomarkiri ye ku ev nav sala1940î de, di kovara giyanasî ya Filistînê, xeleka Orşelîmê  “Palestine Journal of Botany. Jerusalem Series“ de hatiye weşandin.

 

 Danheva giyayê wê di 26ê Adara 1931ê li Başûrê Kurdistanê-Amêdiyê ji hêla Frankgust ve hatiye tomar kirin û ji hêla giyanasê Norwicî Wenelbo, Per Erland Berg (1927-1981) ve hatiye naskirin. Ev danhev û tomarkirina nav di çavkaniyên Baxçeyê giyanasiyê yê Kew, beşê giyayên hişk (Royal Botanic Gardens, Kew-Herbarium Specimens) hatiye weşandin.
Xatûn Feinbrun yekem jin e ku navê Sinbilgula Kurdistanê bi navê zanistî yê kurdistanica tomar kiriye. Ew di roja cîhanî ya jinê de, ciwantirîn û bi nirxtirîn kulîlk bi paşnavê Kurdistan diyarî hemû jinên Kurdistanê û dîroka giyanasiyê ya welatê me kiriye. Ew di 8ê Adara sala 1995an de wexera dawî kiriye.
Di evê rojê de wê bi rêzdarî bibîr tînim û bi keda wê 8ê adarê pîroz dikim.

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Dr. Mehmûd Abbas

Çima têkoşîna Kurdî hewceyê nûnasandinê ye?

Di dirêjahiya zêdetir ji sed salan de، gelê Kurd yek ji dirêjtirîn rêyên têkoşîna ramyarî li Rojhilata Navîn derbas kir. Ji piştî hilweşîna desthilata Osmanî، û dabeşbûna Kurdistanê di navbera çar welatên herêmî de، tevgera Kurdî ket rêyeke dirêj a berxwedana ramyarî û…

Rabhan Ramadan

Ji dilekî ku kûta bîna xwe diyarî Kurd û Kurdistanê kiriye, û ji lîstika hestên ku tije keser û evîn in, dîwana “Warê Rojê” ya helbestvan mamoste Sîmko Botanî tê; da ku ji me re helbestên ku bi şêwazekî wêjeyî yê bilind, şirîn û helbestkî hatine hûnandin, pêşkêş bike. Ew…

Beşîr Botanî

Çîroka Stiranê

Hunermend Alan Botan, navê wî li nasnamê Şahîn Muhsin Derwîş e. Ew nevyê Egîd Axê û Xemse Bişarê Çeto ye (Egîd û Xemse dêbavên diya wî ne). Ewî sala 1988an li Stockholmê got min:

Min stirana (Min bêriya te kiriye) li ser dapîra xwe Xemsê nivîsî û jê re…

Emel Hesen

Serok û serkêş Pêşmerge ye
Xak û weten Pêşmerge ye
Al û netew Pêşmerge ye
Sûnd û peyman Pêşmerge ye
Berz û bilind Pêşmerge ye

Rêbaza Gel Pêşmerge ye

Şoreş û milet Pêşmerge ye
Ceng û ceper Pêşmerge ye
Eylûl û Golan Pêşmerge ye
Mahabad û Koban Pêşmerge ye
Kurdistana sor Pêşmerge ye

Raperîna Gel…