Stirana kurdî ya gelêrî

Îssa mîranî

Stiran li gel muzîkê yek ji mijarên  serekî û bingehîne di filuklorê  kurdî  de, ji ber bandora wê gelek dijwar e, banîn û dîroka mirovayetiyê di jiyana netewî de dide xuyakirin, bi hemî keltor û çanda civakî ve,û stirana kurdî di bingihê xwede li ser vejîn û nûjenkirina keltorê  dêrîn hatiye avakirin ew keltorê ku ji bav û kala hatiye wergirtin û stirana kurdî di despêka xwede stiranin devikî bûn û nehatibon nivîsandin , û xwendin gelek paşketî bû,
 û ji ber wê bû parçek bingehî ji tora devikî ya gelê kurd , û ji nifşekî ta nifşekî bi devikî dihat gerandin , û ji xwere bingehek di nav qadên civakî de  avakir û rayên xwe di nav  çanda kurdî de kûr daxistin û mirovê kurd  awazên taybet bi stirana xweve  honandin û hişt stirana wî wek kanyê zozana bi jîn û nûjenkirinê bi herikê peywendiyên  evînî , civakî û sipehîtiya surişte wêne bikê û derbasî xem û sawîra bibe û  wa bûyerên evînî bişêweyek rind û spehî li ser kopê xemlû evîne  tomar bikê
Û stirana kurdî bi taybetiyek dî dihat naskirin ew taybetiye peyva xweşe ew peyva gelerî ya dewlemend ji wêne û wekheviya xemilandî bi awazên nazik û delal û dikrin diyarî ji bo xelkê delal li deşt û zozana li hemî werzên salê û bi wan stirana payîz , havîn û zivistan dikirin buharek rengîn bi kêf û ken û beşişandinê û stiranê bi berhemê xwe yê hunerî ziman , raman  û jiyana civakî û siyasî li hemî çerxa di parast û diyarkir bi pêlek bilind ji balaya honerî 

Corên strana kurdî:
stirana kurdî ji 10 coran pêktê:
 1- stiranên şera
  2-stiranên evînî
 3-stiranên daweta
 4- stiranên şîna
 5- stiranên paleyê
 6- stiranên zaroka
 7- stiranên ayînî
 8-stiranên tevza
 9-stiranên taybet bi bûk û zava
 10- stiranên taybet bi karê rojane wek stirana destar û meşkê

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Axîn Welat

Dema ku zimanek -kîjan ziman dibe bila bibe- dibe metirsî, wê çaxê helbet pirsgirêk ne di zimên bi xwe de ye, lê di dewleta ku jê ditirse de.

Li vê derê paradokseke kûr heye ku çawa ziman, ew amora herî hêsan ya ku mirov dan û stendinê…

Şukrî Şêx Nebî

ewr digrîyan..
lê..
ji keleboxa awiran dibarin..!
weke ..
kelegirî..
xwe vedigrin..
ser xewneravên şevên bêwar.. !?

zelale..zelale
zelale xîmav
çaxa xwe ..
dispêre kaxeza hîva lebatî..?
weko..
şebnem û xunavan
cawa xwe ..
ji dêmên gula pakrewana diparzênin..!

gotinên êvaran
nakevin qelşên dîwaran ..?!
de û de..
xwenan bilorîne şevê
xewn ..
dê cawa..
rastî xwenên xwe bên..!?
ku..
xîmava şevê
di parzêna hîvêda xwe neparzêne..!
û weko..
stêrkên…

Ebdilmecît Şêxo

(1)

(Serbûyerek)

Pêşrewê şagirt di Havîneke germ de derewek pir mezin li diya xwe kir û gote wê:Dayê!Hevalekî min gelek giranbuha ji Kobaniyê nexwaş e,ez dixwazim seredana wî bikim,ezê derdora du heftan li nik wî bimînim,lê di rastiyê de;Pêşrew bi dizîyê xwedanên xwe û bi nehênî li…

Mahmod Oso

_Hey hey daya min, daya Kurd,
Hêza te ji çiyayan mezintir e,
Bi ked û evînê tu dinyayê didî rê,
Navê te di dilê me de zindî ye._

Berî rojê radibî, agir didî tandirê,
Nanê germ çêdikî, bêhna wê diçe gundê tev.
Destên te di erdê de, dilê te li ser zarokan,
Tu diçî bi mêrê xwe re, li ber germa…