Desthilatdarên Turkiyê çi ji gelê kurd dixwazin

Diyar Ehmed

Di vê dema dawiyê de desthilatdariya Turkiyê bi herdu aliyên xwe ve, hêza leşkerî û serweriya siyasî gef û êrîşên xwe li dijî herêma kuristana Iraqê gerim û gurkirine. hêncet û mihaneya desthilatdariya Turkiyê jî ewe, ku ew li dûv gerêlayên partiya karkerên kurdistanê di kevin, dibêjin ku cih û baregayên wan li herêma kurdistanê ne û ji nav xaka herêmê êrîşan didin ser leşkergehên Turkiyê û di vî alî de beryarek ji perlemantoyê wergirtin destûrê didê leşkerê Turkiyê ku derbasî nav xaka herêmê bibê
tevî ku nerazîbûneka tevayî ji hêz û aliyên nêvdewletî  û herêmî ve heye û têkirin, û daxwaz û bangewaza wan ji turkiyê ewe, ku ev pirsgirêk bi bêhin ferehî û bi rêyên Dîplomasî û aştiyane werê çareserkirin- tenê di vir de helwêsta desthilatdariya Sûriyê ji derveyî vê helwêsta nêvdewletî derket û ev helwêst li ser devê serokê Sûriyê Beşar AlEsed hate ragihandin û maf da Turkiyê û got: (( ji mafê Turkiyê ye ku ew ji derveyî sînorên xwe li dûv gerêlayên partiya karkerên kurdistanê(PKK) bi kevê .))- lê ta niha kişandina leşker û çekên giran ber bi sînorê herêmê ve berdewame û dihola şer û cengê ji aliyê conta Turtî ve bi giranî tê lêdan.

Ev zimanê şer û gurkirinê ji aliyê desthilatdariya Turkiyê ve derbarî herêma kurdistanê destberdane ji hêza leşkerî re û razîbûneke ji hişemendî û şêwazên wê yê çareserkirina kêşe û pirsgirêkan re û herweha geran û wergirtina cihekî di nava guhertin û lihevparvekirina berjewendiyan di gera herêmê de, û xwestina beşdariyê û peydakirina cihê lingên xwe di danan û raxistina nexşeyê nû yê herêmê de di nava koma hêzên nêvdewletî de.

Lê li pêşberî van gef û êrîşan serweriya herêma kurdistanê helwêsta xwe diyarkir û bi zelalî daxuyakirin ku gef û êrîşên Turkiyê ne ji bo lidûvketin û nehêlana gerêlayên partiya karkerên kurdistanê ye, lê belê ji bo jinavbirin û nehêlana herêma Fedral ya  kurdistanê ye, ji ber hişemendiya reş û gemar ya hikometên Turkî yên li dûv hev hatîn ewe, ku ew naxwazin kurd hebin û navê kurdan jî werê baskirin, û çi dema di bînin guhertinin di werê pêşveçûn û geşpêdanê de li herêma kurdistanê çêdibin û herêm ser xwe ve tê û ber bi pêş ve diçê dixwazin asteng û keleman di derê rêya wê de deyînin û navê herêma Fedral bi xwe nebihîzin û wê dorpêçbikin û nehêlin .

Serokê herêma kurdistanê rêzdar Mesud Barzanî û tevaya serkird û serdarên herêmê merem û mexsed ji van gef û êrîşan ji raya giştîre ragihandin .

Lê li vir pirsiyarin ji aliyê siyasetmedar û çavdêrên siyasî ve tên kirin .

Gelo çima desthilatdariya Turkiyê di vî çaxî de ev gef û êrîş gurkirine. eve herêma kurdistanê jiyê wê (17) hivde salin û ev herêm roj bi roj rewşa wê ya aborî, asayî, pêkanîna derfetên karî, avakirina kompanî û fabrîqan, rewşa siyasî û rewşenbîrî, aramî û seqamgêrî, civakî, kargozarî, bazirganî, ewlekarî, avakirina dam û dezgehên sivîl, avakirin, rewşa pêşesazî, xwendin û zanîn, têkiliyên Dîplomasî, xwendina bilind ber bi pêşve diçê û rengê dewleteka ser bixwe vedigirê û rengvedana xwe didê parçeyên dî yên kurdistanê ev ji aliyekî ve û ji aliyê dî ve partiya karkerên kurdistanê (PKK) jî jiyê wê dema destpêkirina wê bikar û xebata çekdarî gihaye (23) bîst û sê salan, erê tucarî hikometa Turkiyê li pêşberî van kar û guhertinan nerawestaye, lê belê tucarî li mejiyê xwe siwar nebûne û bi vî şêweyî gefên xwe xurt û dijwar ne kirine, tevî ku serokatiya partiya dad û geşepêdanê li Turkiyê berî helbijartinan û li ser devê herdu serkirdên wê Ebdule Gûl û Erduganî sozdan ku wê kêşa kurdî li Turkiyê bi rengekî Dîmokrasî çareserbikin, ne xwe ev gef û êrîşên dijwar ji aliyê van raydaran ve û li ser devê van mirovên dîn û har çi di naveroka xwe de hilgirtine ….!!??.

Wek tê xuyakirin ku îro Emerîka ji aliyekî ve û yekîtiya Ewropa û gelek hêzên nêvdewletî ji aliyê dî ve di xwazin rê li ber bernamê Îranê yê Etomî bigirin û pêtedana Yoraniyomê li Iranê rawestîn, ji ber berdewamiya Iranê di bernamê xwe yê Etomî de metirsînekî ne tenê li ser deverê dikê, lê rewşa cîhanê bi tevayî têkdidê û têxê di metirsînê de .

û ji ber vê yekê jî Emrîka rijde ku bi çi awayî Iran çekên etomî bi destxwe ve neyînê . ev rewş û hevrikî wê didê berçavkirin ku şer wê di navbera Iran û wan hêzan de di demên bê de gerimtir û geştir bibê û wê rê û şopin dîtir bigirê, banê asoyên lêdana leşkerî û jinavrakirina rêjîma Iranê nimiz û nêzîk di xuyê, û ji aliyê dî ve jî dema destnîşankirî ji bo bi karanîn û cîbicîkirina madeya (140) di destûra Iraqê de nêzîk dibê, ew madeya ku dema bicî bibê wê sînorê herêma kurdistanê ferehtir bikê û wê kaniyên petrolê bi kevin di nav destên hikometa herêma kurdistanê de û wê ev hikomet xurtir û hêztir bibê .

Ev herdu pirsên raborî yên girêbend û têkilhev û hin pirsgirêk û kêşeyên bêçareser di herêm û cîhanê de, mîna hevrikî û kêferata di nav bera Isra””””îl û Filistînê de, rewşa Libnanê û helbijartina serokkomarê Libnanê, rewşa Efxanistan û Iraqê, belavbûna û geşbûna pêla şepêla Islama tundkar û reşperest, tengavî û astengiyên aborî û jiyana rojane li seranserî cîhana Islamî û Erebî, pirsa Darfor û Kosovoyê …… û hin pirsgirêk û nexweşiyên mayîn daleqandî û bêçareserî hiştin ku Turkiya xwe wek lehîstvanekê serekî di nav wan hevrikî û kêşeyan de bi bînê û di nav de bilehîzê . û li berjewendiyên xwe bi gerê û bi parêzê, eger tiştekî bi destve jî neyînê – lê ji kêmasî ve zirarê wek ku di şerê Emerîka yê li himberî Iraqê de bi peywendî û berjewendiyên xwe li gel Emerîka û yekîtiya Europa paşve ne vegerê di vir de tirsa wê ya herî mezin ewe, ku xurtbûn û serastkirin rewşa aborî û ewlekarî ya kurdan li herêma kurdistanê ne di berjewendiya wan deye û li ser hesabê wan tê û kurdên bakur nêzîkî mafê xwe dibin .

Vêca gef û êrîşên Turkan îro û bi vî rengê gur berheviyeke berî ku buyer bi qewimê, ew xwe amade dike ku pêşiya lehiya ber bi wê de di barê bigirê û wek me got eger çi bi destve neyînê jî lê zirareka hindik ji wan guhertinan bigirê, herwisa di wê rê de û li ser wê şopê helwêst û beryara serkirdayetiya siyasî li herêma kurdistanê û serdarên pêşmergên qehreman cihê dilxweşî û serbilindiyê bû li cem tevaya gelê kurd di herçar parçên kurdistanê de û li cîhanê jî û hêvîk mezin li ser wan beryar û helwêstan yên mêrane hate girêdan û wê ew helwêst bimînin çirak geş û ronî gelê kurd li parçên dî yên kurdistanê û li cîhanê kar û xebatên xwe li ber birêsin ta ku ev gel ji tariya bindestî û zordariyê rizgarbibê .

Ji alîkî dî ve, ji xwe leşkerê Turkiyê bi hêsanî û zû bi zû nikarê derbasî xaka herêma kurdistanê bibê, ji ber tevaya dewletên cîhanê û bi teybetî yên beryarkêş û zilhêz nerazîbûna xwe li ser derbaskirina sînorî û leşker kêşana nav xaka herêma kurdistanê dane xuyakirin .

Lê ya îro ji gelê kurd di tevî parçên kurdistanê da tê xwestin, ewe ku kurd pişta hev bigirin û destên hev bernedin û bi yek dengî û bi rêya beyan û yadaşnama, xwepêşandanan, ger û girêdana têkilîyên dîplomasî û siyasî wan gef û êrîşan bidin xuyakir û şermezarkirin û bidin xuyakirin ku îro desthilatdara Turkî di asteng û tengaviyan re derbasdibê û dinava wan de dijî û di xwazê wan alozî û tengaviyan derxê ji derveyî sînorî, ji ber mil milaneya di nav bera serweriya siyasî ya nerim û nejadperist de û di nav wan û hêzên leşkerî de sergêjiyeka mezin ji Turkiyê re peydakirye û Turkiye ketiye gerîneka tarî de û alozî û pirsgirêyên mane bêçareser tayê tevna peywendiyên Turkan bi cîhanê re sist û xav kiriye . dawiyê ku serweriya siyasî bi hin derbên lêşkerî li vir û li wir bêhna nejadperistên Turkan ferehbikê û berê Emerîka û Ewropa jî hinekî ber bi xwe ve bikişînê û wî barê li ser milê xwe divê qûnaxê de sivik bikê . lê rewşa herêma kurdistanê wê pêşve herê û eger astengî jî rûbidin wê berwextbin lê wê derbsbikin û ew ewrên reş û tarî wê ji hev bi qetin û belavbibin û cihê şêra wê rûvî ne karibin têde bikin gêre û vêre .

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Şîlan Doskî

 

Çiyayên Kurdistanê di biharê de ji nû ve şiyar dibin. Piştî mehên dirêj ên zivistanê, giyayên kûvî li her derê şîn dibin, ku bi sedsalan beşeke girîng a çanda kurdî ne.

Ew ne tenê di çêkirina xwarinê de têne bikaranîn, lê ji ber taybetmendiyên xwe yên dermankirinê jî…

Tengezar Marînî

Ji bo em bikaribin pirsan biafirînin, pêdiviye em hişmendiya xwe têxin bin barê lixwevegeranê.

Vê carê bi felsefa civakî re û yek ji wan profesorên Fîlosof ên jin (Hanah Arendt

Teoriyên felsfa Civakî yên Hannah Arendt

Hannah Arendt (1906-1975) teorîzan û fîlozofeke siyasî ya bibandor…

EBDILBAQȊ ELȊ

Avdareke nȗ ȗ rewșȇn dijwar

Dem dibûre û sal li pey salȇ tȇn, sal nȗ dibin, temenê mirov jî bi xwe re kintir û kevintir dike, lȇ mirov tu carȋ ranaweste, hêvî, omȋd û dilxwazî di dil de her dimînin ȗ her ȗ her nȗjen, zindî û…

Narîn Omer

Bi çavên min te nabînin
bi lêvên min te naxwînin
Di dermafên te şaşyar in
xwe yekcarê dixapînin

Nikarim bê te jîndarbim
tenê rûnim tenê rabim
Tuyî mayîn tu jîna min
ji ber mana te vîndar bim

Li gor dana te bêzar im
li ber pesnên te bêzar im
Ziman û ev qelem jar bûn
li şûna…