Rabhan Ramadan
Ez bi dilşadî û hesreteke bêdawî li benda dîtina wî bûm.. Di pêncê Hezîrana sala 2022an de, kurê min “Cenko” (Django) ji Viyanayê hat, ku li wir li zanîngehê dîplomaya xwe dixwîne. Ew û hevala xwe ya xwendkara zanîngehê hatin, da ku em bi hezkirin pêşwaziya wî bikin û em her çar rojbûna wî ya bîst saliyê pîroz bikin; ew hevdîtina salane ya ku em bi hesret li bendê ne da ku çavên me bi dîtina wî ronî bibin.
Cenko wek bavê xwe ji dayik bûye, di heman dema rojê de.. Ez bixwe di saet sêyê sibehê de, di rojeke Adarê ya Newrozî de, du roj beriya Newrozê hatime dinê.. Lê wî pêncê Hezîranê hilbijart, daku nîv sedsal û sê meh tam bikeve navbera dîroka ji dayikbûna min û ya wî!
Ji bo pîrozkirina vê mebesta xweş, me ew û hevala wî vexwendin xwaringeheke Îtalî ya şikbar bi navê (Ristorante La Rova), ku nêzîkî mala me ya li devera (Am Binder Michl) li bajarê Linzê yê Awistiryayê ye.
Di nava şahî û dilşadiya me de, garson nêzîkî me bû û vê carê bi zimanê Îtalî dest bi “berberandinê” (axaftina nenas) kir.. Min tu tîp ji gotinên wî fehm nekir, û di cih de bîranîna min pêncî salan zivirî paş.. bo salên heftêyî yên sedsala borî!
Di wan rojan de, em hevalên partiyê di Partiya Çep a Kurdî (El-Partî) de di nav nepeniyeke tam de dihatin birêvebirin.. Civînên me yên serokatiyê piranî li bajarê Helebê çêdibûn, ji ber ku ew xala navendî û hevdîtina di navbera Cizîr, Kobanî, Efrîn û paytext Şamê de bû.
Her carê ku ez digihîştim garaja Helebê, min hevalên rêxistina Helebê li benda xwe didîtin. Wan taksiyek radewistand û ji şofêr re digotin: “Yallah, birayê me gihîşt…” Paşê erebe bi rê diket û “ber bi rûyê me ve” ber bi xaniyê nepenî ve diçû ku civîn lê dihat kirin.
Ev rewş wiha dirêj ajot, heta ku daxwaziyeke ecêb di dilê min de çêbû: Min ji kûraniya dilê xwe xwest ku carekê tu kes li benda min nebe, ji ber ku min dixwest Helebê nas bikim, di nav taxên wê de bimeşim û li baxçeyên wê yên ku ez navê wan dibihîzim bigerim.
Û bi rastî, carekê min biryar da ku ez rojek beriya civînê bi rê bikevim… Ez bi tenê gihîştim Helebê, min odeyek li otêla navdar “Baron” girt, û ez dest bi meşîna li kolanan kirim. Ez di nav baxçeyekî re derbas bûm ku peykerê Ebû Fîras El-Hemedanî li navendê bû, û min li pişt baxçê xwaringeheke luks dît ku jê re digotin “Xwaringeha El-Cenah” (Restorana Baskê).
Li ber deriyê wê yê luks min birçîbûn hîs kir, û heyraniya min zêdetir bû dema ez çûm hundir û li ser maseyekê rûniştim ku çar kursiyên ji darê gûzê yê nexşandî û xweşik li dora wê bûn.
Garson nêzîkî min bû, û bi “berberandineke” Fransî ya şikbar ku min qet pê nedizanî dest pê kir, paşê du peyvên Erebî lê zêde kirin: — “Kerem ke ustad.” Min bi sadebûna kurê welat jê pirsî: — “Çi xwarin li cem we heye?”
Ew dîsa zivirî û li pêşberî min dest bi xwendina hevokên Fransî kir ku min serî û dawiya wan fêm nekir, paşê lîsteya xwarinê (menu) ya ku bi Fransî hatibû nivîsandin da min. Ji bo ku ez xwe wekî mirovekî ku zimanên biyanî nizane nîşan nedim, min bi bawerî û rûmet tiliya xwe dana ser yek ji rêzan û bi dengekî biryardar jê re got: — “Vê xwarinê ji min re bîne.” Û min bêdengiya xwe parast.
Garson hinekî çû, paşê zivirî maseyek piçûk li pey xwe dikişand ku şûşeyek şeraba luks, û firaqên piçûk ên fistiqên Helebê, bindeq û kaju li ser bûn. Min di dilê xwe de bi kêfxweşî got: “Destpêkek pir bank e û dil vedike!”
Lê surprîz hingê dest pê kir dema ku garson careke din zivirî, vê carê maseyek dirêj dikişand ku tiştên herî xweş li ser hatibûn rêzkirin: cûreyên seleteyan, pastirma, mureba, fete ya nokan, humis u mtebal, û gelek tiştên din. Min dîsa bêdengiya xwe parast, li şerê li pêşiya xwe dinêrî ka ez ê çawa bi vî artêşê firaqan re mijûl bibim. Min dest pê kir ku lûqeyek ji vir û lûqeyek ji wir xwar heta ku ez bi tevahî têr bûm û zikê min tijî bû.
Min gumand kir ku xwarin qediya, lê garson careke din bi maseya sêyemîn xuya bû! Ku li ser sîtileke ji porselenê sor, firaqek ji bo seletê, firaqek din ji bo xwarina sereke ya kelandî, firaqek ji bo şirînahiyê, û ya dawî jî ji bo bermayiyan bû! Li vir min nikarîbû bêdeng bimînim, û min bi ecêbgirtî jê re got: — “Ev hemû xwarin ji bo çi ye?! Ez mirovekî bi tenê me û ez nikarim çaryeka van maseyan jî biqedînim!”. Garson bi her sarbûnekê bersiv da min: — “Te bixwe ev xwest ustad, dema te bi tiliya xwe nîşana vî beşî di lîsteya xwarinê de kir!”.
Di dawiya wê şahiya seyr de, min sed û heştê lîreyên Sûrî da, ku “lîre li lîreyê dixist”, û wê demê ev birrê drav wekî mûçeyê mehane yê karmendekî birûmet bû! Wê rojê min peymaneke hişk bi xwe re da: ku ez qet neçim xwaringehekê ku ez bi zimanê xebatkarên wê nezanim.
Min bi dehan salan dilsoziya xwe bi wê peymanê re parast, heta ku em ji bo pîrozkirina rojbûna “Cenko” di xwaringeha Îtalî (La Rova) de li Linzê rûniştin.. Min peymana kevn ji bîr kir, û min bi baweriya mirovên xwedî ezmûn tiliya xwe dana ser navekî nepenî di lîsteya xwarinê ya Îtalî de..
Garson bi rûkenî hat û firaqeke luks a tije bi sedefan.. û salyanok anî pêşiya min! Min li firaqê nêrî, sed û heştê lîreyên Helebê hatin bîra min, min tu peyv ji devê xwe dernexist.. min salyanok xwar, û ez bêdeng bûm!