Rola wergerandinê di pêşxistina zimanê kurdî de

Salih Cefer



Qedexebûna zimanê kurdî bi salên dirêj bû sedema paşketina hemû cûreyên wêjeya kurdî û bi taybetî jî ya zaravayê kurmancî.
Tevî ku di van salên dawî de li gelek alîyên Kurdistnê rewşa wêjeya kurdî (kurmancî) bi pêşve çûye jî, lê hîn pêwîstîya bi pêşveçûnên bêtir heye.
Kanîyên pêveçûnê pirin, yek ji wan jî wergerandina berhemên wêjeyî ji zimanên dîtir e.
Mamoste Ehmed Qeto romaneke naskirî ji wêjeya erebî wergerandêye zaravayê kurmancî; “Romana Demsala Koçberîyê berve bakur” ya Eteyib Salih yê Sûdanî.
Tevî zor û zehmetîyên peyda kirina peyvên kurdî yên ku wê wateyê li bramberî yên erebî bidin û tevî cêwazîya hevok û şêweya avakirin û derbirînê û cêwazîya çand û civak ya erebî, wergêr hewl daye ku peyv û hevokên kurmancî biguncîne û bighîne asta zimanê romanê.
Hilbijartina vê romana naskirî di wêjeya erebî û cîhanî de ji alîyê wergêr ve hatîye ku zengînîyekê dide wêje û pirtûkxaneya kurdî.
Wergerandina berhemên wêjeyî bi zimanê kurdî pêwîstîyeke bo pêşketin û ferehbûn û zengîn kirina wêjeya kurdî ye, ya ku bi salên dirêj bibû armanca qedexe û tune kirinê.
Ji bo pêşxistina wergerê ji dezgehên fermî yên rêveberîyên kurdî tê xwestin ku piştgirîya wergerandinê û wegêr bikin ji ber ku ev kar ne tenê erkê weşanxane û kesayetîyên hezkirîyê wêjeya kurdî ye.
09-07-2025

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Firyal Hemîd

Piştî derbasbûna rexê çepê ya Deryaya wî welatî, bêhnvedaneke bi dûmana sar û sermeyê, ji hinavê wê yê vala ji hêviyan , lê dagirtî bi rasteqîneke ne dibîr de dihate der.
Wê barên baweriyên xwe hilgirtibû, berû bi jiyaneke bi sawêrne nependî ve diçû.

Li ber pendavên wê deryayê, bi…

Sersaxî
Bi xemgîniyeke giran, vê sibehê, Nûsîngeha Civakî ya Yekîtiya Giştî ya Nivîskar û Rojnamevanên Kurd li Sûriye, nûçeya koçkirina dawî ya helbestvanê Kurd Ehmedê Huseynî bihîst, ku li nexweşxaneyke welatê Siwêdê canê xwe ji dest da.
Helbestvan Ehmedê Huseynî yek ji wan helbestvanan bû, yên ku bi zimanê Kurdî helbesta nûjen nivîsîne, panzdeh dîwanên…

Mislim Şêx Hesen

Di kurahiyên dîrokê de diyar dibe ku rêbertiyên rastgo û vekirî, yên ku bi xelk û hemwelatiyên xwe re rast in, karîne bi wê rastiyê gel û welatên xwe bigihînin astên herî bilind û pêşketî. Lê gava ku rêveber an berpirsyar guh nede nêrîn û pêşniyarên civakê û gel,…

Hozanê Girkundê
Efrîn xedenga di dilê welatê min
Ey bihna sînga bûharê
Dildara êşa zytûnê
Vaya dîsa berê min li te ye
Ez ê ji nûve te himbêz bikim
Û kela hez kirina xwe
Di sînga te de birjînim ez ê
Çavên xwe
bi xweşikbûna te kil bikim
Û destên xwe bi axa te
Bişom!
Ji nûve ez ê buxçika bîranîn vekim
Li bin sîya darên te
Ez ê…