Bi boneya Roja Zimanê Dayikê Ya Navneteweyî Bang Li Raya Giştî

Di 21ê Sibatê de, cîhan Roja Zimanê Dayikê ya Navnetewî pîroz dike, rojek ji bo pîrozkirina cihêrengiya zimanî û bilindkirina hişmendiya li ser girîngiya zimanê Dayikê.

Lê ji bo bi milyonan Kurd mixabin ev roj ne cejin e, bêhtir ji wê ew bibîranîna bi êş ya bi dehê salan e, ku siyaseta zilm, zordarî û asîmîlasyona bi zanebûn li dijî zimanê kurdî tê ajotin.

Ji damezrandina Dewleta Tirkiyê di sala 1923an de, zimanê kurdî bi awayekî sîstematîk hatiye dîlgirtin. Destûra bingehîn ya Dewleta Tirkiyayê tenê zimanê tirkî wek zimanê fermî dipejirêne, lê axaftin, hînkirin û bikaranîna Kurdî di jiyana gel de demeke dirêj bi tirs, zîndan û tundiyê re rû bi rû maye.

Bi hezaran Kurd di têkoşîna mafên xwe yên ziman de jiyana xwe ji dest dane. Heta îro jî bi hezaran girtiyên siyasî, yên ku di nav wan de rojnamevan, rewşenbîr û çalakvan hene, di girtîgehên Tirkiyayê de li pişt rekihên girtîgihan in û rastî hingaftin û kiryarên nemirovane tên. Siyaseta asîmîlasyonê ya Dewleta Tirk li dijî çand û zimanê gelê kurd binpêkirina mafên bingehîn yên mirovan e.

Em bang li hemû rêxistinên pêwendîdar yên Neteweyên Yekbûyî û rêxistinên mafên mirovan dikin, ku bi tundî siyaseta asîmîlasyonê li dijî zimanê kurdî, ya ku rêcîma Tirkiyeyê dajo, bi tundî şermezar bikin.

Ziman nasname ye, ziman jiyan e.

Komîteya Karên Çand & Xwendewarî – KKÇ&X

Çêvedaniya Haco – Haco Foundation

21.02.2025

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Mizgîn Kenaan

Gelek caran di xebatên akademîk de yên ku li ser berhemên wêjeya klasîk tên amadekirin, navê Aleksandre Jaba derbas dibe. Bêguman kesên têkiliya wan bi wêjeya klasîk re heye, vî kesî baş nas dikin û zanin ku wî roleke giring di parastina ziman, çand, wêje û folklora Kurdî…

Mislim Şêx Hesen

 

Di dawiyên salên pênceyî yên sedsala bîstan de, yekem partiya siyasî ya Kurdî li Sûriyê hate damezrandin bi navê Partiya Demokrat a Kurd li Sûriyê, di 14ê Hezîranê 1957an de, bi berpirsyariya Nûredîn Zaza, da ku mafên gelê Kurd li Sûriyê biparêze û dabîn bike.

Di wê pêvajoyê…

Di pêngavekî de ber bi yekgirtina helwêsta kurdî li hember astengiyên ewlehî û siyasî, îro Înê 1ê Gulanê 2026, şandek ji Yekîtiya Nivîskarên Kurdistana Sûriyê serdana Nivîsîngeha Partiya Demokrata Kurdistanê li Düsseldorf kir ji bo nîşandana helwêsta xwe li hember êrîşa dronî ya ji aliyê milîsên Îraqî yên alîgirên supaya pasdarên rêjîma Îranê…

Helbest: Nadir Qazî

Tîpguhêzî: Cansoz Dabo

Du caran du dike çend?

Hemûyan bi hev re dinivîsî: Dike çar

Lê min di bîrkariyê de pileyên kêm

Dianîn û dihatime xwarê

Ew jî tenê ji ber ku li gor min wa bû,

Du caran du dike yek, ne…