Serxet û Binxet

Berzo Mehmud

Weku em hemû dizanin Kurdistan zeviyeke coxrafî berfereye, ku piştî peymana Sayikispîko bi dû şerê cîhanî yê yekem de, hate parçekirin û kete bindestê sê miletên dîtir de: Ereb û Tirk û Faris, di nav çar sînorên dewletî de hate levakirin, ku parçek kete ber sînorê dewleta Tirkî de, û parçek kete ber sînorê Sûriyê, û yê sisiyan kete ber yê Îraqê, herweha yê çara kete navy ê Îranê de
Kurdistan weku welatekî mîrî û rismî  ji nav sînorên dewletî yên rismî hate windakirin. Lêbelê zevî her wek xwe ma, û miletê kurd jî her di cih û ware xwe de ma, bêy ku kiyana xwey siyasî hebê.
Miletê kurd di welatê xwe de ji ber vê yekê, perîşan ma, lê biser wilo de jî dev ji hebûna xwe weku dîrok û coxrafiya û ziman û taybetiyên xweyên netewî berneda, û di ser van sînoran re qevast û xwe lê nekir xwedî ligor ku jêhat.
Piştî danîna van sînoran, kurdên Kurdistana Tirkî, ji Kurdistana parçê Sûriyê re digotin: (binxet), û ji xelkên wêre digotin: (binxetî) ango yên bin xetê re ne. Mebesta wan jî ji xetê her sînorên kun û hatine danîn. Ji aliyê Sûrî ve, kurda ji parçê Kurdis- tana Tirkî re digotin: (serxet), û ji kurdên wê deverê re digotin (serxetî).
Lewre ev herdu têrmên coxrafî linik tevayîya kurdên herdû parçên Kurdistanê belav bû, ku ta roja îro jî berdewa-me. (serxet û serxetî) û (binxet û binxetî), weku du têrmên coxrafî ji aliyê kurdan tenê re têne naskirin û famkirin, ku ne Erebê Sûriyê, û ne Tirkên Tirkiyê wê dizanin. Ev taybeti ya hank u kurda bêhemdî xwe anî, wê yekê diyar dike ku kurd netewekî serbixweye, û ev sînorên dewletî yên peyma-na Saykispîko bi şêweyekî nerast û duristî hatine danîn, weha jî miletê kurd lê nebûye xwedî, lewre di zimanê wan de ev tişt ji xwere diyar bû bêy ku partiyeke siyasî ji wan re bêjê.
Herweha, kurdên parçê Kurdistana Îraqê û yên parçê Kurdistana Îranê dibêjin: (lem dîme) û (lew dîwe) ku her ev jî wateya (serxet) û ( binxet) di naveroka xwe de didin.
Lê, em bi hêvîne ku rojek werê Kurdistan wê bibê yek parçe, û ev bêdadiya han ji ser wan bête rakirin, û ne (serxet û binxet) û ne (lem dîwe û lew dîwe) ta ku ew jî wek hemî  miletên cîhanê li ser xaka welatê xwey xweş bi serbestî û serfirazî bijîn.
——
Jêder: kovara Helez / hijmar (1)

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

سەلاح عومەر

سەربەست نەبی…
تەنها ناوێک نییە.
ئەو زریانەیە کە فوو دەکاتە خۆڵەمێشی هۆشیاری تا داییگیرسێنێتەوە، ئەو پڕیشکەیە کە تاریکیی ملکەچی دەبڕێت تا بریقەی یەکەم بۆ ڕۆحی کوردی بگەڕێنێتەوە.
ئەم پیاوە وشەی وەک جوانکارییەک بۆ زمان بەکارنەهێنا، بەڵکو وەک چۆن جەنگاوەرێک تفەنگەکەی هەڵدەگرێت، ئەویش ئاوا هەڵیگرت: بە سەقامگیری، بە یەقین و بە مەبەستێکی ڕوون کە…

Mislim Şêx Hesen -Kobanî

Dema ku em rêça dîrokê dişopînin, eşkere dibe ku projeyên berdewam serkeftîne, ew in ku ji dilê hêviyên gel derdikevin, û berjewendiyên wan diparêzin ,û li ser bingehên xurt û rêbazên rast têne damezrandin ku berdewamî û serfiraziya wan garantî dikin. Ji ber vê yekê, ramana ku mirovan…

Hecî Nehsan berhema xwe ya 13ê bi navê “Sî û Olan” di navbera dîwarên zindanê de nivîsand û weşanxaneye Nayê ya bajarê Îzmîrê çap kir.

“Sî û Olan” komhelbest e, ji 66 rûpelan pêk tê û 52 helbestan li xwe digre.

Helbestek ji wê pirûkê :

SÎ Û SÎ

<p style="text-align:...

Konê Reş

Wek ku diyare, Kurdistan bi çiyayên xwe, hem jî bi şoreş û serhildanên xelkên xwe navdar e…Û tevî qedexebûna zimanê kurdî, perçebûn û bindestiya gelê kurd, gelek lehengên bi nav û deng, di warê nivîsîna bi zimanê kurdî, hunandina helbestan, danheva folklor û weşandina kovar û rojnameyan de, di…