Nivîskarê Kurd Qado Şêrîn, pirtûkek li ser «Mihemed Şêxo» derxist

 

Xalid Cemîl Mihemed
Ebdulsemed Mehmûd
Nivîskarê Kurd ê ji Rojavayê Kurdistanê Qado Şêrîn, pirtûkek bi navê `Mihemed Şêxo – Huner û Jînenîgarî` belav kir.
Hunermendê Kurd, Mihemed Şêxo, ku wek Bavê Felek tê naskirin, yek ji kesayetiyên ku pencemoreke wan a berbiçav, li ser rûpela dîrok, kultûr, huner û dengbêjiya Kurdî hebû û hîn jî heye.
Di çarçoveya bilindnirxandina rola Mihemed Şêxo de, nivîskarê Kurd ê ji Rojavayê Kurdistanê, Qado Şêrîn, piştî keda 3 salan ji kar û lêkolînê, pirtûkek bi navê `Mihemed Şêxo – Huner û Jînenîgarî` belav kir.
Di vê pirtûkê de, Qado Şêrîn stranên Bavê Felek û gelek zanyarî derbarê huner û jînenîgariya wî nîşan dane, ew jî bi mebesta belgekirin û ronîkirina çend aliyên girîng, ji jiyana û hunera Mihemed Şêxo ye.Nivîskarê pirtûka “Mihemed Şêxo – Huner û Jînenîgarî” Qado Şêrîn dibêje “Mihemed Şêxo – Huner û Jînenîgarî ji weşana Dar Zeman derket û ji 364 rûpelan pêk tê. Pirtûk ji 5 beşan amade bûye; gotar û lêkolîn, stranên Mihemed Şêxo, note, wêne û belge û portret. Her wiha pêşgotinek gelekî dirêj jê re nivîsandiye, di pêşgotinê de wî gelek xalên ku pirsgirêk yan jî stranên ku pirsgirêk li ser wan hebûn zelal kiriye, ku ew stran li gel awazan ji ku hatine, çewa gihîştine Mihemed Şêxo û çewa Mihemed Şêxo stirandine, bi delîl û belge û ji hevpeyvînên nivîskar, hunermend, helbestvan û ji pirtûkên wan wî belge kiriye bê çewa helbest û stran gihîştin e Mihemed Şêxo.
Beşên pirtûkê:
1-Gotar û lêkolînên bijartî:
Di vî beşî de hin gotar û lêkolîn bijartine û ji navnîşanê xuyaye ku hin din jî hene lê nekirine pirtûkê, hin hevpeyvîn ku bi Nemir re hatine kirin berî dilovaniyê di hin kovaran de, û hin gotar û helbestên di şîna nemir de hatine nivîsandin.
2-Stranên Mihemed Şêxo:
Di vî beşî de hemî stranên ku M.Şêxo gotine hene, piştrast kiriye bê helbest a kê ye û awaz a kê ye. Strana ku pirsgirêk li ser heye, ji aliyê mamosta Qado ve hatiye şirovekirin û nerîna xwe gotiye, wisa jî helbest û awazên folklorî jî eşkre kirine.
3-Note:
Ev beş yê noteyê ye ku 11 Stran ji hêla Ibrahîm Şêxo ve hatine notekirin cihê xwe di pirtûkê de digrin
4-portrêt: ango wêneyên M.Ş yên bi destên Şêwekaran hatine nîgarkirin.
5-wêne û belge: ev beş hin wêneyên nemir in, û hin belgeyên ku pê helbest û awazan piştrast dike bê yê kêne.
Qado Şêrîn di pirtûkê de diyar dike ku, Mihemed Şêxo ne hema tenê hunermend bû, belkû semboleke gelê Kurd e. Yanî Mihemed Şêxo ji bo wî hema hema di asta Ehmedê Xanî, Melayê Cizîrî, Feqiyê Teyran, Seyîd Riza, Şêx Seîd, Qazî Mihemed û Barzaniyê Nemir li gor karînên xwe bi rêya hunêrê ji gelê Kurd re kir. Yanî Mihemed Şêxo di rêya hûnerê re tiştê karî bû dilsoz bû bi gelê xwe re, da gellê xwe, wî jî hewl da ku keda wî biparêze û xwedî li dîroka wî, mîrat û hunera ku ji me re hişt derkeve. Ji xwe “pirtûk encam û berhema keda Mihemed Şêxo ye”, wek ku nivîskarê pirtûkê dibêje.
Mihemed Şêxo di 1948an de li gundê Xecokê yê bi ser bajarê Qamişlo yê Rojavayê Kurdistanê ve hate jiyanê, lê tenê 41 salê jiya, û di 09ê Adara 1989an de, bi sedema krîza dil, li bajarê Qamişlo, koça dawî kir û bi hezaran xelk li pey darbesta wî, bi xemgînî çûne mezelê Taxa Hilêliyê ku, gora Bavê Felek li wê derê ye. Her salê jî, di heman rojê de, xelk wî bibîr tînin û weke rêzgirtin û pêzanînê, serdana gora wî dikin.
Di wê pirtûkê de hatiye: “Mihemed Şêxo mezin bû, mezin jiya, mir mezintir bû.”
Têbînî: ji bo peydakirina pirtûkê li malpera nivîskar “www.qadoserin.com” vegerin.
25/11/2022

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Silêman Bavê Sîpan

Ez Kurdim, li her derê
Nabê tiştek min biguherê

Ev zimanê min Kurdî ye
Min ji dayika xwe girtiye

Ne bi tirs û ne bi şerm
Serbilind im ez her dem

Kurdim ez, ji kok û reh
Kurd dimînim li her cih

Kurdî bo min,ne zimane
Ew dîrok e, ew jiyan e

Ew dengê bav û kalan e
Ew stranên…

Ezîz Xemcivîn

Kî li benda te bû
Kî li kolana dildariyê bendewara gulekê ji destê te bû?
Dildareka bêdeng im,
yarê min!

Evîndara bayê hênik û axa warekî me,
ne baskşikestî me,
ne bineka ketî me,
çima li şaneşîna evînê tu min nabînî,
yarê min?!

Roja evînê bi hêviyên neyar nayê girtin…
Sozên li hev badayî,
bi hêsanî…

Fewaz Ebdê

-1-

Ezbenî!
Herdû çavên te ji zaroktiyê re bexçene
Kenê te hêlana asîmên e.

-2-

Her ku li te dinerim ezbenîLanguage Resources
Zarokekî li paş sîberên salaln dibînim
Bi destê xweyî biçûk
evînê qenewîç dike.

-3-

Tu mîna zarokekî ji rîhanan hez dikî
û mîna ku hê nû te
temen vedîtibî
çîrokan dibêjî.

-4-

Çaxê tu di nav neviyên xwe de rûdinê
Temen kirasê xwe di ser xwe…

Dildar Aştî

Te rojekê
Kevirekî kelemî
ji rêçekê hilnekir
Te rojekê
Şûşeyekî şikestî
Ji ber lingên mendalekî ranekir

Te gulek tî
Di bexçeyê evînê de av neda
Te goleke meyayî
Li ramanê tev neda!..
Te berxeke windayî
Negihandiye nav kerî
Te pîreke rêwindayî
Negihandiye ber derî

Di şeveke bi tirs de
Çi nameya evînê te neguhest
Mafê peyveke tenê
Di civata padîşah de te nexwest
Te rojekê
Simbilekî ziviyê
Ji şewatê neparast
Ne li keviya rêyekê
Ne li…