Roniyek li ser jiyaneke windayî

Dr.Zara Brahîm
 
Bêguman bajarê Qamişlo îro yek ji wan bajarên taybete, netenê di cografiya kurdistanê de, lê belê ew bûye paytext di dilê her mirovekî kurdistanî de ji ber wê dilzîzî û dilovaniya xelkê wê, her û her lana leheng û qehremana ye. Gava mirov dîmenekê ji wan kolanên wê bigrê, gelek êş û kul xwe didin der.
 Bi dehan zarok û xortên nûhatî jiyaneke hejar û perîşan ji bêçarî lê derbas dikin, û heger ev kes hatine jibîrkirin ji aliyê dewletê ve, ya ku di ber mafên wan de berpirsiyare, lê tê xwestin kû em jî wan jibîr nekin. Xortekî bîst û sê salî ye, navê wî Ronî ye, bêtirî deh salan kû wî nas dikim, dê û bavê wî herdû çûne ser dilovaniya yezdan xwe hîn gava ew di pêçekê de bû, zavayê wî( mêrê xuha wî) ew xwedîkir, çikû bavê wî di jin anîbûn tevlî hemû astengiyên jiyanê û zehmetiya xwedîkirina zarokan. Kalik û pîrka wî jî guh didanê, sedema vê rewşa nesax, Ronî bêtirî xwendina serete tewaw nekir û di bere jî destbikar kir. Pelikê şens( yanesîb) difrotin bonî alîkariya malê bike, dawî dev ji dibistanê berda û ma karkerekî ji temenê xwe meztir di jiyana xwe ya zaroktî de. Lê herûher dilê wî biser xwendinê ve bû û roj bi roj ew nostalciya xwendinê canê wî diguvaşt, lê mixabin êdî dem derbas dibû. Ronî ta ku hinekî dilê xwe xweş bike, diber wî karê firotinê de dest bi zimanê kurdî kir û hêdî hêdî fêr dibû, gelek caran dihat cem min û pirsê ziman dikirin, û niha ew bi kurdî dixwênê û dinivîsê û her dem berîkên wî dagirtî pelikin û gotinên kurdî yên nû nivîsîne. Jibilî vê jî ew li malê, zarokên xuh û birayên xwe hînî zimanê kurdî dike û her tim gotinên wan yên şaş rast dike, û li cihê kar, li kolanên Qamişlo ew heval û dostê xwe naberdê û bela xwe ji wan navekê û gotinên wanî erebî şaş rast dikê û gotina kurdî hemberî jêre tênê, tevlî kû hin ji wan qeşmeriyên xwe jî pêdikin. Lê tiştê herî xweş kû şahiya mirov tênê, kû êdî ew hînî zimanê ingilîzî bûye bê kû here tu dibistana ji xeynî dibistana kolanên Qamişlo, û ji wî re bûye armanc kû hînî gelek zimana bibê, jiber wilo jî ew fêrî hin zimanên herêmê yên devkî bûbû weke filehkî-aşûrî û ermenî, sedema têkiliyên wînî kar bivan xelkan re. Bi rastî mirov gelekî serbilinde bi van xortên weke Ronî, çikû dibin barê giraniya jiyanê de, ew rih û hestê netewî û welatperweriyê bi vî rengê xurt peyda dibê. Lê hin caran ew gazina bêşensiyê dike, dê û bav nînin û nikarîbû bixwênê û eva ha jî wî bêhêvî dike. Lê hêviyeke wî kesayetî heye kû rojekê karibê here derve û bi riya zanînê xebatekê diber welatê xwe de bike, sedema vê dilşewatiya Ronî em di wê baweriyê de ne ku hin destên sipî û xêrxuazên li dervey welat wê karibin destê alîkariyê bidin vî xortê nestêlih û hêja da ku xwestekên wî bicî werin, jiber ku ew serbixwe ye, bê jin û zaroke. Ev yek nimûneye me hinekî danasîn , lê bi sedan weke Ronî hene , berxwedanê bi jiyanêre dikin û gelekan ji wan jî pir tiştên xwezayî winda kirine, lê kesên weke Ronî şeydayê netewa xwe bi vî rengê xurt kêm peyde dibin.

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Di pêngavekî de ber bi yekgirtina helwêsta kurdî li hember astengiyên ewlehî û siyasî, îro Înê 1ê Gulanê 2026, şandek ji Yekîtiya Nivîskarên Kurdistana Sûriyê serdana Nivîsîngeha Partiya Demokrata Kurdistanê li Düsseldorf kir ji bo nîşandana helwêsta xwe li hember êrîşa dronî ya ji aliyê milîsên Îraqî yên alîgirên supaya pasdarên rêjîma Îranê…

Helbest: Nadir Qazî

Tîpguhêzî: Cansoz Dabo

Du caran du dike çend?

Hemûyan bi hev re dinivîsî: Dike çar

Lê min di bîrkariyê de pileyên kêm

Dianîn û dihatime xwarê

Ew jî tenê ji ber ku li gor min wa bû,

Du caran du dike yek, ne…

Dildar Aştî
Li rê bûm
Peyv zîpik bûn
Li laşê di tayê de dipengizîn…
Min şopa tajangên sert
Li nav qolincên oxirê di şopand
Bi êşê hestiyar dibûm…
Ê din hebûn
Bi dîlanê mijûl bûn
Bi halanê…
Min qûnaxa di navbera dijberan
de dipîvand…
Li ser pêlên Leylanê
Min pirsa xwe bi saw dişand…
Ka çendî,
Ez nêzîkî agirê rastiyê me ?!..
Çendî dûrî,
Çirava xiniziyê me ?!..

Li wêderê
Şewatê bê mihrevanî
Deşta min…

Ehmed Tahir

Dil ji min bir,şêrîn yarê
Dême sorê,reng hinarê
Pora zêrîn,çen bi xalê
Xecxecoka di buharê
Şêrîn yarê
Reng buharê
Dil ji min bir
Di vê salê

Sibhan rebê ev gul dayî
Rû ji rengê sipî sayî
Agir di dil wê dadayî
Şalê herîr mil badayî
Çem û kanî
Gula xanî
Dil ji min bir
Hêlîn danî

Find û çira di vê malê
Gul û nêrgiz pir delalê
Mi dil daye…