Fonografa Elî Çawîş

Konê Reş

Di zaroktiya min de li gund, Elî Çawîş xortê bavê xwe Ehmedê Pitê yê delalî bû – Ehmedê Pitê, yê ku kalikê min navê (Konê Reş), lê kiribû, min jî navê xwe ji navê wî girtiye- Ehmedê Pitê Bavê Elî Çawîş gelek zilm û zor ji destê cendirme û çawîşên tirkan dîtibû, ji ber wan di beriya Mêrdînê, nav kurdên Rojava re derketibû û li Doda akincî bibû.. Vêca ji ber hezêkirina wî ji kurê wî Elî re bi naznavê (Elî Çawîş), bang kurê xwe dikir. Divîbû ku kurê wî Elî xurt û bi hêz be wek çawîşan..! Bi demê re naznavê bavê wî lêhat kirin û xelkê jêre got: Elî Çawîş.. Ta ku berî çend salan li Qamişlo çû ber dilovaniya Xwedê.

Hingê jî nû radiyo û fonograf derdiketin, Elî Çawîş fonografek ji Qamişlo kirî û anî gund. Her danê esirê sindoqa fonografa xwe derdixist navtara ber deriyê xwe, badoka wê baş badida, qawinê strana ku divîbû li ser rast dikir, derzî datanî ser qawin, berê borîzana wê dida serxetê; gundê Zorava, Qesra û Menderê û digot: Bela mirovên me jî guhdarî bikin.. Ezê di ana tirka n..  Bela bibeecin.. (Hingî stranên kurdî li tirkiyê qedexe bûn û deng ji Doda diçû van gundên Serxetê). Gundî jî, hûr û girs ji çar hawêr ve lê kom dibûn. Wî li wî, yê ku xwe nêzîkî fonografa Elî Çawîş bike û vê ecêba kesî nedî bibîne..! Her yekî divîbû Elî Çawîş qawinê strana li gor dilê wî deyne ser; hina jê dixwest ku qawinê stranên Kewîs Axa deyne ser, hina Seîd Axayê Cizrawî, hina Meryem Xan, hina Karabêtê Xaço, hina Mihemed Arif dixwest û wiha.. Lê Elî Çawîş li kesî venedigerand, wek xwe dikir û ji wan re digot; ezê strana li gor dilê xwe deynim ser, ma we qirûşekî xwe têde daye..
Fonografa Elî Çawîş di gundên herêmê de jî deng dabû. Wek ku qantir bizê an xwê şîn bibe..! Xelik ji gelek gundên dûr dihatin Doda taybet ji bo dîtin û guhdarîkirina fonografa wî.. Gundiyan navê (Mekîna Strana) lê kiribûn, nizanîbûn bigotina (Fonograf) û ji hev re digotin ev ecêbek ji ecêbên dinyayê ye. Hina digot; dawiya dinyê ye, heyamê Dical e.. Hingî mele Xelîlê Nêf melayê gund bû, dor 15 feqayên wî hebûn, wî li wan vedigerand: (Şêx Elaeddîn dibêje; ji elametên dawiya dinyê ku alavên gawiran wek vê mekîna Elî Çawîş, berdestî misilmanan bibin û misilman lê guhdarî bikin! Ev yek ji wan elameta ye.. Xwedê me bistirîne û vî cahilî ji rêka gawriyan vegerîne..)

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Bizava Aştîya Navxweyî (BAN) sazîyeka sivîl e ku ji rewşenbîr, mafnas û akademîsyenên li Kurdistanê û dîyasporayê ne, pêk hatîye; bûyerên xeternak ku li taxên kurdnişîn ên Şêx Meqsûd û Eşrefîyeyê di van rojên dawî da pêk hatin, ji nêz ve dişopîne û bı tundi şermezar dike.
Di van bûyeran da, ev taxên kurdnişîn bi tank…

Mihemed Hemo

Kê ji dil de hezkiribe, êdî bawer nake ku xeraptrîn; jiyana cengêye.

Raste! Şer dikare laşan bêxîne, lê hezkirin jî dikare, rûmetê bêxîne.

Hezkirin di welatê me de wek Çokelatê erzan e: bi kaxetên ciwan tên pêçan, lê zû bi meran de vedidin; li şûna ku merov dilxweş bik, merov dicersîne.

Ger merov bi qurbaniyên evînê hest bibe, hêstirên xwe ji qurbanên qeza û cengan re namînin.

Demekê min kompaniyek li Hewlêrê bi rê ve dibir. Karmendekî me li deriyê min da û got:

Mamoste, keçek Sûrî bi tenê ye, doza kar dike.

Min got:

Başe, ger wisa ye, guneh e, bila kar bike!

Turbîlekê bide dest wê xortê di metbexê de û metbexê bide destê keçikê!

Min jî wisa, bi dilnermî, kompaniyê bi rê ve dibir; ne bi duristî.

Roja din ez çûm kar. Gava ez ketim deriyê bîroya xwe, min dît her tişt pak û li hevhatiye. Ez pêhest bûm ku destekî nû ketîye nivîsgeha min. Min ji karmendekê re got:

Çi bi nivîsgeha min hatî?

Wê bi berkenkî şermokî got:

Ew keça Sûrî ya ku nû ketîye kar, pak kirî.

Hîn em daxfîn. Wê karmenda nû qehwe ji me re anî.

Fewaz EBDÊ

Em hîn jî li ser rêçikên xwaromaro dimeşin,

Em û rekeh li hev banîne

Çi rengê wê be

Bi çi şêweyî be;

çi ji hesinê neteweyî

û çi ji zêrê olî be.

Lê em ;

Em…

Mensûr Cîhanî – Derbarê paqijkirina etnîkî ya li dijî gelê Kurd li bajarê Helebê ji aliyê hêzên hikûmeta Sûriyê ve, Mesûd Barzanî got: Paqijkirina etnîkî û nijadî ya li dijî gelê Kurd sûcekî li dijî mirovahiyê ye û dê encamên wê yên karesatbar hebin.

Hêzên hikûmeta nû ya Sûriyeyê, ku ji bermahiyên…