Civaka Kurdî, û guhertina nexuristî . (I)

  Azad xalid.
 
taypetmendiya civakî:
Bi rasî  ez bi dehên caran li xwe vegeryam, berya ku ez biryara nivîsandina vê gotarê bistînim, pênûsa min ji dest min deket her ku min dixwest ez dest bi nivîsê bikim.
Ji ber ku mijareke wiha bi hest, ne tiştekî hêsane ku mero li ser binivîse.
Mijarên wisa bir zore mero pê re têkilî bike, ji ber ku nirxandina civakekê ne hêsane.

Bê guman kesin zanist di xwendina civakî de gerek li ser van mijaran bisekinin.
Lê dema ku em dibînin ku di nêv civaka Kurdî de kesin wilo peyda nabin, yan ku peyda bibin jî, ew ha ji civaka Kurdî nabin, lewra divê ku kesên dilêş hebin ku bi wiha mijar re têkilî bikin.
Û ji ber ku ez xwe dilêş li ser vê civakê dibînim, min destûr da xwe ku ez nerîna xwe belav bikim.
 
Di bawerya min de, dive civaka mero tiştê herî girin li cem mero be.
Her civakek wek ku em nas dikin, taypetya xwe heye, ango kultûr û gerdişên wê.
Û ev kultûr ya ku bi sedên salan hatiya avakirin, pir bi rûmete li cem xwedyê xwe.     
Eger winda bû, xwedî jî winda dibe.
 
Em Kurd jî wek van milletîn  cîhanê, gerdişên menî civakî taybet bi me hene.
Nifş li  dû nifiş ew hilanîne û parastine.
 
Bê guman ev kultûr û gerdiş ne destûrin asîmanîne, yan ji cem xwedan daketine ku neyên guhertin, guhertin pir giringe, ji ber ku gelek ji van gedişan  hene pir pîsin û hilanîna wan pir pêwiste.
Lê eger guhertin ne xuristî be, wê demê tirs li ser civakê heye.
 
Em tev xwedî bûne di nêv civakekê de ku bi navê “civaka rojhilatî” tê naskirin.
Ev civaka rojhilatî piranya yasa xwe ji jêderkî olî birye, û bi taypetî ji Misilmantiyê.
 
Kurd ji roja roj de, ji vê kultûra bi sînor hes dikin, ji berî Misilmantiyê de jî.
 
Civaka Kurdî li ser ramanên mîna ( Mêranî, rastî, namûs, alîkarî, comerdî) ava  bûye.
Û Kurd bi van gerdişan tên nasîn.
Mêrê Kurd ji van tiştan pir hesdike, namûs û mêranya xwe nade bi tiştekî.
 
Û di nerîna min de ev  prînsîp  gerek her dem cê rêzgirtinê bin di nêv me Kurdan de,
Ji ber ku  ev tiştê tenê bûn  ye me karîbû em  wan biparêzin.
Kes birame  ku ev gerdiş paşketine, ew pir şaşe, ji ber ku ticarî pêşketin nabe dijî namûs û mêraniye. Û eger bibe, ji xwe pêşketina ku min ji rengê minî xuristî bişo, ji min re ne pêwiste.
 
 
Beşê (II)ji vê gotarê wê li ser guhertinên nexuristî be.

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Çîrok: Mihemedxêr Umer

Werger: Fewaz Ebdê

Hecî Dawûd, xwedî rûberin fereh ji zeviyên çandiniyê ye, bi qencî di herêmê de deng daye û hatiye naskirin, û hezkirina wî cihê xwe di dilê me de girtibû. Wî mala xwe ya kevn bi hewşa fereh re, kir depoya berhemên xwe û hinek alavên…

Mizgîn Hesko

Bi tenê
Di Derazînka hezkirinê de
Şaxekî erxewanî
Dilê bêdeng…!
Di navbera asîmên û zemînê de
Gelawêj
Ez…
Helawistî dimînim…!
Û dil…
Û dilê min î lal
Bişkoja bi roniyê mest…!
Çi raz e…?
Çi huner û fîlbaz e…?
Spêdeyan…
Dilkê dil ji nav sîtavan
Û ji cîgehên asê…
Ber bi xwe ve dibe…?!
Çi raz…
Çi ristesaz û rewannaz e…?
Hiş wêran dike û dergehê rewanbêjiyê
Bi…

SIMKO botanî

Li cîhan cejn û seyrane
Lê welatêm bê jiyane
Welatek jar û perîşan
Navê wê jî kurdistane
Nav li ba min pir şêrîne
j‘ber ko xaka wê zêrîne
Maye tenê li cîhanê
Milet hêjî Ber gumane
Li ser wê her bi fîxanim
Bêyî wê tim dil bi janim
Bi kul û derd û nalînim
Dijmin lime kir talane
Boçî dijmin dike talan
Li…

Fewaz Ebdê

Dibistana me ya ji kelpîçan

li hewşa wê

nigên me

weke rehên biçûk

di nav çamûrê de diçikilîn.

Em dikeniyan

dibezîn

û lênûs ji me re dibûn bask.

Banê dibistanê dilop dikirin

dilop.. dilop

mîna ku asman jî

bi…