Daxuyanî li ser gotara Konê Reş «Em deyindarên Gelê Ermenî û Komara Ermenistanê ne»

Ibrehîm Şitlo

Birayê Hêja, Berêz Konê Reş,
Hêvîdarim ku tu Rê bidî min ku ez li ser Gotara te yê bi navê:
Em Deyindarên Gelê Ermenî û Komara Ermenistanê ne, çend daxuyanî bi kurtî bidim nîşankirin:
·    Nivîsandina Kurdî li Ermenistanê ne bi Tîpî Latînî dihat nivîsandin . Hemû Nivîsandina Kurdî bi Tîpîn KÎRÎLIŞ – bûn. Bi karanîna Tîpên Latînî li Ermenistanê ji Kurdan re qedexebû.
·    Hilbijartina Programan li Radyoya Yêrîvanê jî ne bi destê Kurdan dihatin biryardan. Her Tiştek divabû bi Destûra Taybet yê di Destê Serokê Tevgera Radyoyê bû. Ew  Kes jî her Ermen bû.

·    Piştî hilweşandina Yekîtiya Sovyêtê, Dibîstan û Radyoyê bi Zimanê Kurdî hatin qedexe kirin.
Dema
Mezinên Kurdan dijî vê Bûyerê Gilî kirin, Hukûmeta Yêrîvanê Qayîl nebû
ku Dibîstan û Radyo car din weke KURD û weke berê bi Zimanê Kurdî bikar
bên. Tenê eger ew Bêjin em Êzîdêne(navê Kurd ji ser xwe rakin) û em
dixwazin bi Zimanê Êzîdî Radiyo û Dibistanê bikarbînin. Car din Destûra
Radyo û Dibîstanê bi navê ÊZÎDIYAN destûr dan wan.
·    Piştî
Hilweşandina Sîstema Sovyêtê û çawa Ermenistan bûbû Dewletek serbixwe,
Rewşa Kurda li Ermistanê gelek ber bi nebaşî ve çû. Bi Taybetî  Zana û
Kesayetiyên Rewşenbîr ji Kar derdixistin, hinek jî hatin wendakirin û
Kuştin. Ji ber wê gelek Kurd ji Ermenistanê derketin û ji tirsa Jiyana
xwe ketin Rêya Ewrupa an jî berê xwe didan Bajarên dora Mosko an ba Nas û
Dostê xwe yên Kurd  li Komarên Sovyêta berê koçeberdibûn.
·    Tengasî û Zordarî û nexweşî li serê Gundî, Şivan û Gavanên Kurdan jî dihatin bi kar anîn da ku Kurd Cih û Warê xwe berdin.
·    Li dawiyê ezê bi Gotina Kurdên me yên Çiyayê Kurd li Rojava bi bîr bînim:
DENGÊ DEFÊ(Daholê) JI DÛRVE XWEŞE
Mebesta
min ji vê Daxuyanê ne ez Milletê Ermen tawanbarkim an jî Gunehkarkim.
Ne jî bêjim ku Milletê Ermen ne Dostê Milletê Kurde,
Na.
Kurd û
Ermen Sînorvanê hevin,gelek caran û di Mêjûya Hezar Salan herdu Milletan
de û weke hemû Millletên Cihanê bi hevre Xweşbûn, lê carna jî ji ber
hinek Sedeman jî Nakokî û Dijayetî pêkhatiye.
Lê, ji bo herdu Milletan Teybetmendiyek heye:
Ew
jî herdu Netew bi Sedan Salan bûbûn Koleyên bindestê Osmanî û Deweleta
Tirkan. Ji ber wê Taybetmendiyê jî gelek Caran Eşîr û Mîrên Kurd Destê
Alîkarî dirêjî Sînorvanê xwe û li hember Kolîdaran Piştgêriya wan
dikirin û Ermen ji qirkirin û Kûştinê parastine. Ji Aliyê din jî Welatê
Ermenan dibû Pişt û Sêwan ji Serhildanên Kurdan re û Ermen ji mere dibûn
Alîkar û Jiyana gelek Serekên Kurdan parastine.
Min bixwe carekê ji Stranvanê hêja û Navnas Berêz Aramê Tigran pirsî:
„Tu ji kûve hînî Kurdî û Stranên Kurdî bû û ji bo çi tu bi Kurdî distrê?
Bersiva wî – bi kurtî – ev bû:

û Bavê min li Malê bi Zimanê Kurdî dipeyêvîn, Diya min tev bi Ermenî
nizanîbû. Bavê min ji mere digot: „Law divê em Qenciya Kurda jibîra
nekin, Kurda em parastin, em kirin nav xwe û em hembêz kirin.“
Îca ez dibêjim herdu Millet Deyindarê hevin.
Bimînî û bimînin di xweşiyê de.
Kurdish&Islamic studies
14.10.2020

شارك المقال :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

اقرأ أيضاً ...

Silêman Bavê Sîpan

Ez Kurdim, li her derê
Nabê tiştek min biguherê

Ev zimanê min Kurdî ye
Min ji dayika xwe girtiye

Ne bi tirs û ne bi şerm
Serbilind im ez her dem

Kurdim ez, ji kok û reh
Kurd dimînim li her cih

Kurdî bo min,ne zimane
Ew dîrok e, ew jiyan e

Ew dengê bav û kalan e
Ew stranên…

Ezîz Xemcivîn

Kî li benda te bû
Kî li kolana dildariyê bendewara gulekê ji destê te bû?
Dildareka bêdeng im,
yarê min!

Evîndara bayê hênik û axa warekî me,
ne baskşikestî me,
ne bineka ketî me,
çima li şaneşîna evînê tu min nabînî,
yarê min?!

Roja evînê bi hêviyên neyar nayê girtin…
Sozên li hev badayî,
bi hêsanî…

Fewaz Ebdê

-1-

Ezbenî!
Herdû çavên te ji zaroktiyê re bexçene
Kenê te hêlana asîmên e.

-2-

Her ku li te dinerim ezbenîLanguage Resources
Zarokekî li paş sîberên salaln dibînim
Bi destê xweyî biçûk
evînê qenewîç dike.

-3-

Tu mîna zarokekî ji rîhanan hez dikî
û mîna ku hê nû te
temen vedîtibî
çîrokan dibêjî.

-4-

Çaxê tu di nav neviyên xwe de rûdinê
Temen kirasê xwe di ser xwe…

Dildar Aştî

Te rojekê
Kevirekî kelemî
ji rêçekê hilnekir
Te rojekê
Şûşeyekî şikestî
Ji ber lingên mendalekî ranekir

Te gulek tî
Di bexçeyê evînê de av neda
Te goleke meyayî
Li ramanê tev neda!..
Te berxeke windayî
Negihandiye nav kerî
Te pîreke rêwindayî
Negihandiye ber derî

Di şeveke bi tirs de
Çi nameya evînê te neguhest
Mafê peyveke tenê
Di civata padîşah de te nexwest
Te rojekê
Simbilekî ziviyê
Ji şewatê neparast
Ne li keviya rêyekê
Ne li…